Galiba bir videoda veya haberde gördüm. Taşova Belediye Başkanı bir yere “zeytin” ağacı dikiyordu. Yazarken, kelime hafızasında yok ki internet ya da telefon beni uyardı ve “dikmek” kelimesini düzeltmek istedi. İki kere aynı şekilde yazınca kabul etti. Zira, çok yerde “dikmek” kelimesi yerine “ekmek” kelimesini kullanıyorlar. Oysa ikisi aynı gibi ama ayrı ayrı sözcükler ve eylemler. Buğday ekilir, kocabaş ekilir veya mısır ekilir fakat ağaç dikilir bizim yörede. Toprağa ekilen buğday “biter.”
Taşova Millet Parkında değişik türde ağaçlar var. Çam ve Kavlağan var. Fakat “Davun ağacı, Zeytin ağacı, Sakızlık ağacı veya Meşe ağacı” göremedim. Varsa da göremedim. Meşe ağacı derken Pelit ağacı demek istemedim. Bizim yörenin Meşe olarak bildiği Gürgen ağacından söz ettim. Gürgen ağacının kendisine yaşam alanı seçerken birinci değilse ikinci tercihi nemli havadır. Nem Meşe ağacının yaşam pınarıdır. Bir de Sepetli ve Arpaderesi köylerinde erkenden yapraklanan maki türü bir ağaç var; ağaç demeyeyim de süs bitkisi diyeyim. Adını sordum, “Çıtırmık” dediler veya aklımda böyle kaldı. Belki de adı başka. Alakısrak mevkiinde bu maki ağacından fazlasıyla var sanıyorum. Uygunsa parklara dikim yapılabilir; elbette bu ağaçların ortamını, yetişme koşullarını Ziraat mühendisleri daha iyi bilecekler. Fakat Zeytin ve Davun cinsi ağaçların Taşova ilçesinde, ırmak kıyılarında yetişebileceğini öngörüyorum.
Bu ağaçlardan neden bahsettim veya dikilmesini, yetişmesine yardımcı olunmasını neden talep ediyorum? Çünkü bu ağaçlar bölgeye has. Bölge bu ağaçların anası desem yeridir. Bir de bütün türler içinde Civek üzümü.
Gerçekten geçmişten bugüne doğru araştırdıkça, inceledikçe yöreye has ağaç türleriyle karşılaşıyorum. Bu ağaçlardan biri de Mahlep ağacıdır. Tabii ki Park ve bahçelerde, ortam ve uygunluk önemlidir.
Ömrümün yarıdan çoğunu yaşadığım İstanbul’da da, her ortamda dile getirdiğim ve devamlı üzerinde durduğum ağaç türü Zeytin. Meyvesi var. Zeytin ağaç olmaktan ziyade “ekmek.” Petrol gibi. Sabun imal edilebilir, yağı çıkarılır, türlü çeşit sofralık olarak hazırlanabilir. Şifa kaynağı. “İncir ve Zeytin” birlikte bir “ayet” Tin Sûresi’nde. İnsana dost bir ağaç. Evcil. Binlerce yıl yaşayabilir ve geçmişten geleceğe selam durabilir. İspanya, Amerika ve Suudi Arabia, dönümlerce alanda Zeytin üretmeye başladılar. Arabistan’da çölün ortasında Zeytin ormanı var. Zeytinin ana memleketi Akdeniz havzası ve etrafıdır. Ama adamlar durmuyor ki… Deniyorlar. Ya tutarsa! Nasrettin Hoca misali tutturdular.
Zeytin konulu uzunca bir yazı yazmak için epeyce zamandır düşünüyorum fakat bir türlü elim ermedi. Bu yazıyı da, internette tesadüf ettiğim ihtiyar Zeytin ağacından esinlediğim için yazdım. Belki ilçemizde bazı yerlere dikilir de, diken, sulayan, yetiştiren, koruyan ve kıymet veren manen de olsa, gelecek kuşaklarla buluşur, selamlaşır, kucaklaşır.
Selam hürmet ve muhabbetle.
Enver Seyhan
01 Mayıs 26
Yorum Ekle
