Aslında Amasya’nın değerı: İbn-i Kemal Paşazade, Doğum yeri: Bidevi

Mansıbda bir olsa dahi ger âlim ü câhil,
Zâhirde müsâviyse hakîkatte bir olmaz.
Altun ile faraza ki berâber çekile seng,
Vezn içre bir olmak ile kıymette bir olmaz.
İbn-i Kemal Paşazade
Doğum yeri: Bidevi
Doğum yeri eskiden Erbaa’ya bağlı Bidevi kasabası olduğundan memleketi Tokat gibi bir algı oluşturulmuş. Bunda ne var? Özünde hiçbir
sorun yok.
Fakat hakikat varken…
1872’den önce Erbaa yok.Tokat Sancak yapılınca 1892’de Padişah emriyle belki de Tokat’a bağlanmış! 1840’dan önce Sonisa’ya bağlı bir nahiye.
Bölgenin şehri tarihi kaynaklardaki en yakın adıyla Sonisa.
Bugün hala Sonusa olarak bilinse de adı nedense değiştirilip Uluköy yapılmış. “Nedense” kelimesi çok yaban ve yavan kaldı ama şimdi kanun nizam, niçin, niye tarafına girmek istemiyorum.
Köy ulu ulu olmasına da adı benim gönlümde değişmeyecek şekilde Sonusa. Çünkü Sivas kadar eski bir şehir Sonisa.
Defterlere bakılacak olursa Sivas kadısıyla Sonisa kadısı vaktinde eşit ücrete tabidir.
Niçin Sivas’la kıyaslıyorum?
Çünkü Sivas Osmanlı Devleti’nde bir Eyalet merkezi.
Amasya?
Tarih kadar eski. Kıyas götürmez..
Fatih Sultan Mehmet Amasya’ya ikinci defa Eyalet statüsü tanımıştır. Zira tahtın varisi şehzade Bayezıt Amasya’da Sancak Beyi’dir.
Bu arada Sonisa’nın tarihi de henüz yazılmamış yazılamamış daha.
Burada bu cümle ile bırakacağım.
Kemalpaşazade İbn-i Kemal Sonisa’nın Taşabad nahiyesine bağlı bir köy olan Bidevi’de dünyaya gelmiş. Dedesi Amasya’da 27 sene Sancak Beyliği yapan 2. Bayezıt’ın lalasıdır.

Yorum Ekle