SON DÖNEM BİR OSMANLI KADI MEZAR TAŞI ŞAHİDESİNİN KİTABESİ
“HÜVEL CELALÜLBAKİ
İbradili Kadı Ali Rıza Efendinin oğlu
Erbaa Kadısı Esseyid Mustafa Fevzi Efendi
burada medfundur. Hayatını hayır ve hasenat
ve tevzi-i adalet içerisinde geçirmiştir.
1328 – 1330″
____________________
Amasya İli, Taşova İlçesi, Ballıdere Kasabası, Dereli Mahallesi Camii haziresinden Salıbaba Mezarlığı’na taşınan Osmanlı dönemi Kadı (Hakim) Mezar daşı sicil şahidesi.
* Osmanlı Mezar şahidelerinin bu bölümüne özgün olarak ” HÜVEL HALLAKÜL BAKİ …” ifadesi yazılmakla birlikte burdaki ibare ” HÜVEL CELALÜL BAKİ …” olarak metin transkripsiyonu olarak okunmuştur.
** Özgün inşa kitabenin bu bölümü fotoğrafın net olmamasından kaynaklanan flu görüntü nedeninden ötürü tereddüdde kalınılmıştır
yazılan ibarenin içeriği hakkında…
*** Son dönem Osmanlı mezar taşı şahidelerinde ve özgün arşiv evraklarında Rumi (mali) ve Hicri yıl tarihleri beraber yazılır.
Bu mezar taşı şahidesinde 1328 (rumi) ve bunun Hicri yıl karşılığı olan 1330 tarihi Mezar Taşı Şahidesine hakkedilmiştir.
Mezar Taşı Şahidesi İnşa Kitabesinin Miladi yıl karşılığı Osmanlı Arşivi Özgün Osmalı evrakının tarih çevirme Kılavuzu ”TAKVİMÜS’SİNİN” tarih çevirme kaydına göre 1328 – 1330 ( 13.3.1913 – Perşembe) tarih ve değerini taşır…
Not :
Özgün Mezar Taşı Şahide’sindeki başlık bölümü bu kabirde ALLAH’ın rahmetine kavuşup vefat eden kişinin meslek ve sosyal yaşamdaki statüsünü ifade eden KADI ünvanının taşa yansıtılan SARIK resmi görülmektedir.
Mezar Taşı Şahidesi’ndeki ilk kitabe Girift Celi Sülüs Hüsn-i Hat (Güzel Yazı) çeşidiyle taşa hakkedilmiş olup diğer kartuşlarda
yazılan ibareler Rika Hüsn-i Hat (Güzel Yazı) çeşidiyle meşk edilmiştir…
Mezar Taşı Şahidesi’nde icra edilen özgün Hüsn-i Hat yazıların Hat Sanatı açısından sanat tahlilini gerektirecek estetik bir yazı dili
yoktur…
Sevgi ve iyilikle kalın; gönülden sevgi ile kalın güzel İNSANLAR.
—————
Bu şahide tercümesinin Arkeolog Ali Önder tarafından yaptırıldığını biliyorum. Bu tercümeyi onun sayfasından almıştım. Bu konuda yazıştığımızı da anımsıyorum. Erbaa Kadısı’nın Dereli’ye gelme sebebini de bu yazışma esnasında konuşmuştuk. Tabii ki aradan seneler geçti. Arkeolog Ali Önder, bu yalan dünyadan göçtü. Sayfasında bu konuyu irdeler nitelikte başka bilgiler ve anlatımlar da olabilir.
Kadının mezar taşı şahidesinin fotoğrafını bana gönderdiğini de düşünüyorum. Dediğim gibi birkaç kere olmak üzere bu konuda sohbette bulunduk. Şu anda Kadı’nın mezar taşı fotoğrafı elimde yok.
Darma ve Dereli köyleri mahallindeki olup bitenler, geçmişe dair görüntüler ve buluntular üzerinde araştırmayı, incelemeyi konuşmayı ve gördüklerini, bildiklerini paylaşmayı seviyordu.
Ayrıca, mezar taşı kitabeleri makam ve şöhrete göre hüsn-ü hat sanatının bütün inceliğiyle icra edilmekteydi. Bu hususa dair de bilgi var. Şahide mezar taşının bütün halini, kitabe ise üzerindeki yazıyı ifade eder.
Yüce Allah rahmet ve merhamet buyursun.
Yorum Ekle
