Haber: Ahmet Şimşek
Eskiden Evlerin Duvarları Neden Hep Beyazdı? Sadece Temizlik Değil, Çok Daha Derin Bir Sebebi Var…
Bugün sokakta yürürken eski bir köy evine denk gelirseniz…
Duvarlarının bembeyaz olduğunu görürsünüz.
O kireç gibi bakan duvarlar, aslında sadece estetik için değil, hayat kurtaran bir gelenek olarak sürdürülürdü.
Eskiden köylerde ne boya vardı ne de lüks temizlik malzemeleri…
Ama evler tertemizdi. Pırıl pırıl duvarlar, göz alıcı beyazlıkta olurdu.
Neden mi?
Çünkü o beyazlık, kireç badana sayesinde sağlanırdı.
Ve kireç sadece bir renk değil, aynı zamanda doğal bir mikrop kırıcıydı.
Sivrisinekten fareye, küften hastalığa kadar birçok zararlıya karşı en ucuz, en etkili savunmaydı.
Kireç badana yapılan duvarlar mikropları barındırmazdı.
Yazın sıcakta serinlik verir, kışın ise nemi emerdi.
İçerideki kötü kokuları bile azaltırdı.
Üstelik her sene bahar aylarında tazelenir, kadınlar eline fırça alır, “temizlik kokusu” duvarlardan yayılırdı.
Ama sadece bu da değil…
Köylerde beyaz badana, “görünürlük” anlamına da gelirdi.
Kararmış, lekeli duvar ayıptı.
“Evine bile bakmıyor” diye konuşulurdu.
O yüzden her ev sahibi, özellikle bayram öncesi badanasını yapar, komşuya karşı tertemiz görünmek isterdi.
Beyazlık bir anlamda onurdu, huzurdu, alın teriydi.
O duvarlar sadece bir yapının dışı değil, bir kültürün aynasıydı.
Beyaz banalı evin önünü çalma süpürgesi ile süpürülürdü. Bugün belki duvarlarımız rengârenk…
Ama o beyaz badananın sadeliğinde, bir neslin yorgun ama huzurlu nefesi saklıydı.
Peki senin yaşadığın yerde hâlâ beyaz badanalı ev kaldı mı?
Belki bu geleneği yaşatmak hâlâ mümkündür.
Beyaz badanalı evlerde yaşamak dileğiyle..
Kültürel Haber – Yazı 2026 amasyamedya@
Yorum Ekle
